Podczas ostatniego spotkania KoLibra Historii mieliśmy okazje wysłuchać prelekcji pani profesor Małgorzaty Karpińskiej o życiu i dokonaniach Alexisa de Tocqueville. Nasz gość zaczął spotkanie od przybliżenia nam pokrótce cech epoki oraz środowiska rodzinnego tego francuskiego uczonego. Oba te czynniki niewątpliwie miały wpływ na kształtowanie się jego poglądów. Istotne było choćby to, że rodzice Tocqueville’a ledwo uniknęli śmierci w ciężkim więzieniu stworzonym przez rewolucjonistów. Ponadto, sam Alexis był świadkiem niejednej rewolucji, jaka przewinęła się przez XIX-wieczną Francję. Pani profesor opowiedziała nam o całej urzędniczej karierze Tocqueville’a; o jego pierwszej wielkiej podróży do Stanów Zjednoczonych oraz o tym, jak stał się on autorem tak niezwykle popularnego w swoim czasie dzieła. Na koniec poznaliśmy dzieje jego niekoniecznie udanej kariery politycznej.

Na spotkaniu poznaliśmy idée fixe , która towarzyszyła temu wybitnemu myślicielowi. Było to niewątpliwie przeanalizowanie procesu rozpadu społeczeństwa. Tocqueville uznawał, że wolność i równość są nie do pogodzenia. Przewidywał, że powszechna równość spowoduje, że społeczeństwo będzie biernie przyglądać się, jak jednostce sukcesywnie odbierane są jej wolności. Francuski uczony zachwycał się rozwiązaniami życia społecznego, jakie zaistniały w Stanach Zjednoczonych. Twierdził, że udało się tam wypracować taką formę demokracji, która nie skazuje społeczeństwa na rozbicie, a tym samym jednostki na wyobcowanie. Pod koniec życia Tocqueville zajął się studiami nad rewolucją 1789 roku. W poświęconej temu książce wysunął tezę, że społeczeństwo sprzed rewolucji funkcjonowało wedle zasad dobrych, choć wypaczonych z upływem lat. Rewolucja nie była w stanie ich naprawić. Udało się jej jedynie kompletnie zniszczyć zastany ład.

Po prelekcji przyszła pora na pytania ze strony publiczności. Obecni na sali słuchacze dopytywali się między innymi o rozpoznawalność postaci Tocquevilla we współczesnej Francji, czy o to, czym poglądy tego myśliciela różniły się od tych reprezentowanych przez Edmunda Burka.